Po kilku latach pracy przez holenderską agencję możesz usłyszeć, że przechodzisz do fazy C. To ważny moment, bo zmienia się rodzaj umowy, ochrona przed nagłym zakończeniem zatrudnienia i sytuacja finansowa, gdy kończy się konkretne zlecenie. Wyjaśniam, co daje faza C w Holandii, czego nie gwarantuje oraz jak sprawdzić, czy agencja prawidłowo rozlicza Twoje prawa.
Faza C daje większą stabilność, ale nie oznacza automatycznej pracy bezpośrednio u klienta
- Umowa na czas nieokreślony jest zawierana z agencją pracy, a nie automatycznie z firmą, w której pracujesz.
- Brak klauzuli oddelegowania oznacza, że zakończenie zlecenia nie powinno samo w sobie kończyć Twojej umowy.
- Przy braku pracy agencja powinna wypłacać podstawowe wynagrodzenie za uzgodniony wymiar czasu pracy, jeśli pozostajesz dostępny.
- Od 2026 roku obowiązuje zasada równoważnych warunków zatrudnienia dla pracowników agencyjnych.
- Faza C nie gwarantuje stałej liczby godzin, podwyżki ani bezpośredniego kontraktu z użytkownikiem.
Faza C w Holandii oznacza stałą umowę z agencją
W systemie ABU faza C to etap po zakończeniu fazy B. W systemie NBBU odpowiednikiem jest faza 4. W obu przypadkach chodzi o umowę agencyjną na czas nieokreślony, zawartą bez tak zwanego uitzendbeding, czyli klauzuli pozwalającej na szybkie zakończenie umowy po utracie zlecenia.
| System | Odpowiednik fazy C | Rodzaj umowy |
|---|---|---|
| ABU | Faza C | Umowa agencyjna na czas nieokreślony |
| NBBU | Faza 4 | Umowa agencyjna na czas nieokreślony |
Na podstawie aktualnych zasad obowiązujących w 2026 roku faza A obejmuje maksymalnie 52 przepracowane tygodnie, a faza B może trwać do 3 lat i obejmować maksymalnie 6 umów. Od 1 stycznia 2028 roku faza B ma zostać skrócona do 2 lat, dlatego osoby będące obecnie na wcześniejszym etapie powinny sprawdzić, jak zmiana wpłynie na ich harmonogram przejścia do fazy C.
Przerwa między umowami ma duże znaczenie. Jeśli po zakończeniu fazy C wrócisz do tej samej agencji po przerwie wynoszącej maksymalnie 6 miesięcy, co do zasady nadal pozostajesz w fazie C. Przy dłuższej przerwie liczenie faz może rozpocząć się od początku, choć szczegóły zależą od historii zatrudnienia i zasad dotyczących kolejnych pracodawców.
Największa korzyść to ochrona, gdy kończy się zlecenie
W fazie A agencja może często zakończyć współpracę, gdy firma użytkownik nie potrzebuje już pracownika. W fazie C wygląda to inaczej. Koniec konkretnego zlecenia nie kończy automatycznie umowy o pracę z agencją.
Agencja powinna w takiej sytuacji szukać dla Ciebie odpowiedniej pracy zastępczej. Jeżeli pozostajesz dostępny, jesteś osiągalny i nie odrzucasz bez uzasadnienia odpowiedniej propozycji, przysługuje Ci co do zasady podstawowe wynagrodzenie za uzgodniony wymiar czasu pracy lub jego nieobsadzoną część.
Podstawą rozliczenia jest zwykle ostatnia stawka podstawowa obowiązująca u poprzedniego użytkownika. Nie oznacza to jednak, że każda premia, dodatek zmianowy czy dodatek za pracę w nocy będzie wypłacany także podczas oczekiwania na nowe zlecenie. Dodatki związane wyłącznie z konkretnym miejscem pracy mogą wygasnąć wraz z oddelegowaniem.
W aktualnej CAO przewidziano również naliczanie 8,33% dodatku wakacyjnego oraz urlopu podczas okresu, w którym pracownik ma prawo do wynagrodzenia mimo braku zlecenia. Przy pełnym wymiarze zatrudnienia jest to co do zasady 16⅔ godziny urlopu za miesiąc.
Przeczytaj również: Nagłe wolne w Holandii - Czy jest "na żądanie"?
Kiedy agencja może wstrzymać wypłatę
Prawo do wynagrodzenia nie działa bezwarunkowo. Może wygasnąć, jeśli sam zakończysz rejestrację w agencji, poinformujesz ją, że nie jesteś już dostępny, przestaniesz odbierać kontakt albo odmówisz odpowiedniej pracy zastępczej.
Dlatego po zakończeniu zlecenia nie warto znikać z telefonu ani wyjeżdżać bez poinformowania agencji. Ja zawsze radzę zachować wiadomości e-mail i SMS-y potwierdzające gotowość do pracy. Taka prosta dokumentacja może mieć znaczenie, jeśli później pojawi się spór o niewypłacone godziny.
Faza C wzmacnia ochronę przed zwolnieniem
Umowa na czas nieokreślony nie może zostać zakończona tylko dlatego, że firma użytkownik zrezygnowała z Twojej pracy. Agencja musi zastosować zasady holenderskiego prawa pracy, a w wielu sytuacjach potrzebuje zgody UWV, decyzji sądu albo Twojej pisemnej zgody na rozwiązanie umowy.
Przy standardowym wypowiedzeniu przez pracodawcę okres wypowiedzenia zależy od stażu u pracodawcy. Zwykle wynosi 1 miesiąc przy stażu krótszym niż 5 lat, 2 miesiące przy stażu od 5 do 10 lat, 3 miesiące przy stażu od 10 do 15 lat i 4 miesiące po przekroczeniu 15 lat. Umowa lub CAO mogą wprowadzać inne, zgodne z prawem zasady.
Jeżeli agencja rozwiąże umowę z przyczyn leżących po jej stronie, może pojawić się także prawo do transitievergoeding, czyli ustawowej odprawy przejściowej. Nie przysługuje ona w każdej sytuacji, na przykład przy ciężkim zawinionym naruszeniu obowiązków przez pracownika.
Najważniejsze praktyczne rozróżnienie jest proste. Faza C daje Ci stałą umowę z agencją, ale nie gwarantuje, że będziesz przez cały czas pracować w tej samej fabryce, magazynie czy szklarni.
Wynagrodzenie nie musi wzrosnąć, ale warunki powinny być równoważne
Samo przejście do fazy C nie oznacza automatycznej podwyżki. Stawka może pozostać taka sama, jeśli nadal odpowiada stanowisku i obowiązującym zasadom. Od 2026 roku ważna jest jednak zasada, że pakiet warunków pracownika agencyjnego powinien mieć co najmniej równoważną wartość w porównaniu z warunkami osoby zatrudnionej bezpośrednio na takim samym lub podobnym stanowisku.
Porównanie może obejmować między innymi:
- stawkę godzinową i podwyżki wynikające z doświadczenia,
- dodatki za pracę zmianową, nocną, weekendową i świąteczną,
- wynagrodzenie za nadgodziny,
- zwrot kosztów dojazdu,
- urlop i dodatek wakacyjny,
- premie oraz inne świadczenia przewidziane dla porównywalnego stanowiska.
Nie zawsze wszystko pojawi się na pasku wypłaty w identycznej formie. Agencja może korzystać z innej konstrukcji wynagrodzenia, jeśli łączna wartość pakietu nie jest niższa. W praktyce warto porównać nie tylko brutto za godzinę, lecz także dodatki, liczbę dni urlopu i zasady wypłaty za okres bez zlecenia.
Czego faza C nie daje automatycznie
Najczęstszy błąd polega na przekonaniu, że faza C oznacza bezpośrednie zatrudnienie w firmie, w której pracujesz. Tak nie jest. Twoim pracodawcą nadal pozostaje agencja pracy, a firma użytkownik kieruje Twoją pracą na co dzień.
Nie ma też gwarancji, że otrzymasz pełny etat. Jeśli w umowie wpisano 32 godziny tygodniowo, ochrona płacowa dotyczy przede wszystkim tego uzgodnionego wymiaru. Jeżeli umowa ma zmienną liczbę godzin, trzeba dokładnie sprawdzić, jak określono dostępność, harmonogram i obowiązek wypłaty.
Faza C nie zapewnia również kredytu hipotecznego ani mieszkania. Stała umowa może ułatwić rozmowę z bankiem lub wynajmującym, ale instytucja nadal oceni wysokość dochodu, historię wypłat, rodzaj pracodawcy i stabilność zatrudnienia. W dokumentach powinno być jasno zapisane, że chodzi o umowę na czas nieokreślony.
Jak sprawdzić, czy rzeczywiście jesteś w fazie C
Nie opieraj się wyłącznie na słowach koordynatora. Poproś o kopię aktualnej umowy i sprawdź, czy znajduje się w niej informacja o zatrudnieniu na czas nieokreślony oraz brak klauzuli uitzendbeding.
Następnie przeanalizuj historię pracy w agencji. Zapisz daty wszystkich umów, liczbę przepracowanych tygodni i przerwy między zleceniami. Szczególną uwagę zwróć na pracę w innych agencjach należących do tej samej grupy, ponieważ w określonych sytuacjach staż może być kontynuowany.
Na pasku wypłaty sprawdź nazwę pracodawcy, stawkę podstawową, wymiar godzin i naliczenie dodatku wakacyjnego. Jeżeli agencja twierdzi, że jesteś w fazie C, ale proponuje kolejną krótką umowę z datą końcową, poproś o wyjaśnienie na piśmie.
Gdy widzisz rozbieżność, najpierw wyślij agencji krótką wiadomość z opisem problemu i terminem na odpowiedź. Jeśli to nie pomoże, skonsultuj dokumenty ze związkiem zawodowym, prawnikiem prawa pracy albo organizacją udzielającą porad pracownikom w Holandii. Nie podpisuj rozwiązania umowy za porozumieniem stron pod presją, szczególnie jeśli nie rozumiesz jego skutków dla wynagrodzenia i zasiłku dla bezrobotnych.
Najważniejszy dokument po przejściu do fazy C
Największą wartością fazy C jest ciągłość zatrudnienia i ochrona wynagrodzenia po zakończeniu zlecenia. Nie traktuj jej jednak jako obietnicy pracy bezpośrednio u klienta ani gwarancji dowolnej liczby godzin.
Po otrzymaniu nowej umowy sprawdź cztery rzeczy: nazwę pracodawcy, czas trwania umowy, wymiar godzin oraz zasady wypłaty w razie braku zlecenia. Jeżeli te zapisy są jasne, faza C może dać Ci realną stabilność, której zwykle brakuje na wcześniejszych etapach systemu agencyjnego.
